Jaideep Barman Success Story: परदेशातील नोकरी सोडून उभारली ₹13,700 कोटींची Rebel Foods कंपनी!

आजच्या काळात अनेक तरुण परदेशात जाऊन उच्च पगाराची नोकरी करण्याचं स्वप्न पाहतात. स्थिर उत्पन्न, सुरक्षित भवितव्य आणि प्रतिष्ठित जीवनशैली हे त्यामागचे मुख्य कारण असतं. मात्र काही मोजके तरुण असे असतात, जे या सुरक्षित वाटेऐवजी वेगळा मार्ग निवडतात. ते जोखीम पत्करून स्वतःचे स्वप्न पूर्ण करण्यासाठी मेहनत करतात आणि स्वतःची ओळख निर्माण करतात.

अशाच धाडसी विचारसरणीचं उदाहरण म्हणजे Rebel Foods चे संस्थापक जयदीप बर्मन. त्यांनी चांगल्या नोकरीच्या संधी सोडून उद्योजकतेचा मार्ग स्वीकारला आणि आपल्या कल्पकतेच्या जोरावर एक यशस्वी कंपनी उभी केली. त्यांच्या संघर्षातून आणि जिद्दीमधून अनेक तरुणांना आज प्रेरणा मिळते. आजच्या या लेखात आपण जयदीप बर्मन यांचा प्रेरणादायी प्रवास सविस्तरपणे जाणून घेणार आहोत.

शिक्षण आणि सुरुवात

जयदीप बर्मन यांचा जन्म प्राध्यापकांच्या कुटुंबात झाला. लहानपणापासूनच शिक्षणाला महत्त्व असल्यामुळे त्यांनी अभ्यासात चांगली प्रगती केली. त्यांनी IIT कानपूर येथून मेकॅनिकल इंजिनिअरिंग पूर्ण केलं आणि नंतर INSEAD बिझनेस स्कूलमधून MBA केलं . या शिक्षणामुळे त्यांना उत्तम नोकरीच्या संधी मिळाल्या.

यानंतर त्यांनी McKinsey & Company (UK) मध्ये काम सुरू केलं. नोकरी चांगली होती, पगारही जास्त होता आणि आयुष्य सुरळीत चाललं होतं. तरीही त्यांच्या मनाला समाधान नव्हतं. स्वतःचं काहीतरी करावं, स्वतःचा व्यवसाय उभारावा, ही इच्छा त्यांच्या मनात सतत होती आणि त्याच विचारांनी पुढे त्यांच्या आयुष्याचा नवा प्रवास सुरू झाला.

समस्येतून शोधली संधी

जयदीप बर्मन यांनी McKinsey मध्ये जाण्यापूर्वी Brainvisa या ई-लर्निंग स्टार्टअपमध्ये काम केलं होतं. कोलकात्याचे असल्यामुळे त्यांना चांगल्या आणि वेगवेगळ्या चवींच्या जेवणाची विशेष आवड होती. मात्र कामाच्या धावपळीत बाहेर खाल्ल्यावर अनेकदा अन्न स्वच्छ नसायचं, दर्जा अपेक्षेप्रमाणे मिळत नव्हता आणि जेवणाच्या किमतीही जास्त होत्या . रोजच्या आयुष्यात ही अडचण त्यांना वारंवार जाणवत होती.

हळूहळू त्यांना लक्षात आलं की ही समस्या केवळ त्यांचीच नाही, तर अनेक नोकरदार तरुणांना ती भेडसावत आहे. स्वच्छ, चवदार आणि परवडणारं अन्न सहज उपलब्ध होत नव्हतं. तेव्हा त्यांनी या समस्येकडे केवळ तक्रार म्हणून न पाहता संधी म्हणून पाहिले. नोकरी करत असतानाच अन्न व्यवसायाबद्दल विचार सुरू केला आणि “लोकांना चांगलं अन्न सहज कसं मिळेल?” हा प्रश्न त्यांच्या उद्योजक प्रवासाची सुरुवात ठरला.

Faasos ची सुरुवात

२००४ साली, जयदीप बर्मन यांनी आपल्या INSEAD मधील मित्र कल्लोल बॅनर्जी यांच्या सोबत पुण्यात “Faasos” या नावाचं पहिलं आउटलेट सुरू केलं. त्यांच्या जवळ फार मोठी भांडवलरक्कम नव्हती, फक्त सुमारे ८ लाख रुपयांची बचत होती. तरीही आत्मविश्वास आणि कल्पनेवर विश्वास ठेवून त्यांनी हा धाडसी निर्णय घेतला. Faasos हे Quick Service Restaurant (QSR) स्वरूपाचे होते, जिथे रोल्स आणि रॅप्ससारखे सहज खाता येणारे पदार्थ विकले जात होते.

Faasos मागची त्यांची संकल्पना खूपच सरळ आणि स्पष्ट होती. ग्राहकांना नेहमी एकसारखी आणि चांगली गुणवत्ता मिळावी, अन्नाचे दर सर्वसामान्यांना परवडणारे असावेत आणि सेवा जलद व सोयीस्कर असावी, यावर त्यांनी विशेष भर दिला. याच तीन गोष्टींमुळे Faasos लवकरच तरुणांमध्ये लोकप्रिय झाले आणि त्यांच्या  पुढील व्यवसायिक यशाची पायाभरणी झाली.

मोठा टर्निंग पॉइंट

Faasos ने केंद्रीय किचन न ठेवता खूप स्मार्ट योजना वापरली. त्यांनी मोठ्या जागा भाड्याने घेण्याऐवजी रिअल इस्टेट खर्च फक्त १५% ठेवला. फक्त टेक-अवे आणि २५ मिनिटांत जेवण पोहोचवण्यावर लक्ष दिलं. या पद्धतीमुळे कमी खर्चात १८ आउटलेट्स सुरू झाली आणि व्यवसाय झपाट्याने वाढू लागला.

मुंबईत यश मिळाल्यानंतर २०११ मध्ये Sequoia Capital कडून ३० कोटी रुपयांची गुंतवणूक मिळाली. २०१३ पर्यंत मुंबई व पुण्यात ५० आउटलेट्स झाली आणि महसूल २७ कोटी रुपयांपर्यंत पोहोचला. ८०% आउटलेट्स तीन महिन्यांत नफ्यात आली. पण एक मोठी गोष्ट समोर आली ती म्हणजे ७४% ग्राहकांनी Faasos चे रेस्टॉरंट कधी पाहिलंच नव्हतं. तेव्हाच जयदीप बर्मन यांना कळलं की भविष्य थेट फूड डिलिव्हरीमध्येच आहे.

क्लाउड किचनची क्रांती

२०१५ मध्ये Faasos ने मोठा आणि धाडसी निर्णय घेतला आणि पूर्णपणे क्लाउड किचन (डार्क किचन) मॉडेल स्वीकारलं. यामुळे दुकान, बसण्याची व्यवस्था आणि जादा खर्च टाळता आला. त्या काळात ७०% ऑर्डर्स मोबाइल अ‍ॅपवरून येत होत्या, दरमहा सुमारे ५०,००० ऑर्डर्स मिळत होत्या आणि ९० आउटलेट्स कार्यरत होती. या यशस्वी बदलामुळे Lightbox कडून १२० कोटी रुपयांची गुंतवणूक मिळाली.

यानंतर Faasos ने मल्टी-ब्रँड रणनीती स्वीकारली. डिसेंबर २०१५ पर्यंत कंपनी १५ शहरांत, १६० वितरण केंद्रांमधून काम करत होती आणि दररोज सुमारे ३.५ लाख ऑर्डर्स पूर्ण करत होती. या झपाट्याने वाढलेल्या व्यवसायामुळे ru-Net कडून २०० कोटी रुपयांची गुंतवणूक मिळाली आणि कंपनीचं व्हॅल्युएशन ८२० कोटी रुपये इतकं झालं.

Rebel Foods -नवं रूप

२०१८ मध्ये Faasos चे नाव बदलून “Rebel Foods” ठेवण्यात आलं. या बदलासोबत कंपनीने स्वतःला मल्टी-ब्रँड व्हर्च्युअल रेस्टॉरंट प्लॅटफॉर्म म्हणून उभं केलं. एका किचनमधून अनेक ब्रँड्स चालवण्याची ही कल्पना होती आणि त्या वेळी Rebel Foods कडे ११ वेगवेगळे ब्रँड्स होते.

२०१९ मध्ये कंपनीची वाढ आणखी वेगाने झाली. Rebel Foods चा महसूल ३१०.३७ कोटी रुपये झाला, कंपनी २० शहरांत कार्यरत होती आणि २३५ क्लाउड किचन्स चालवत होती. दरमहा सुमारे २० लाख ऑर्डर्स मिळत होत्या. Coatue कडून ८६३ कोटी रुपयांची गुंतवणूक मिळाल्यानंतर कंपनीचं मूल्य २,६९० कोटी रुपये इतकं झालं.

युनिकॉर्नचा टप्पा

७ ऑक्टोबर २०२१ हा Rebel Foods साठी ऐतिहासिक दिवस ठरला. QIA च्या नेतृत्वाखाली कंपनीत १,४२० कोटी रुपयांची गुंतवणूक झाली आणि त्यामुळे कंपनीचं मूल्य ९,७५० कोटी रुपये इतकं झालं. याच वर्षी Rebel Foods ही भारतातील ३२ वी युनिकॉर्न कंपनी म्हणून ओळखली जाऊ लागली.

 आज Rebel Foods म्हणजे प्रचंड वेगाने वाढलेली फूड-टेक कंपनी आहे. सध्या कंपनीचा महसूल १,४२० कोटी रुपये आहे. Rebel Foods ची उपस्थिती १० देशांमध्ये आहे, जिथे ४५० किचन्स, ४५ ब्रँड्स आणि सुमारे ४,००० इंटरनेट रेस्टॉरंट्स कार्यरत आहेत.

मित्रांनो, कोणाला वाटलं असतं की McKinsey UK मध्ये उच्च पगार मिळवणारा एक प्रोफेशनल भारतात परत येऊन १३,७०० कोटी रुपये मूल्याची भारतातील सर्वात मोठी फूड-टेक कंपनी उभारेल? जयदीप बर्मन यांची ही कथा दाखवते की जर समस्या ओळखण्याची दृष्टी, धाडस आणि सतत बदल स्वीकारण्याची तयारी असेल, तर कोणतंही स्वप्न अशक्य नाही. ही कथा प्रत्येक उद्योजक, स्टार्टअप फाउंडर आणि स्वप्न पाहणाऱ्या तरुणांसाठी खरी प्रेरणा आहे.